To pytanie pojawia się w życiu każdego z nas co najmniej raz. To jak na nie odpowiadamy zależy w zdecydowanej większości od naszego wieku. Wchodząc w dorosłość i pragnąc się jak najszybciej usamodzielnić najczęściej zaczynamy od zakupu bardzo małego mieszkania. Powodem takiego wyboru są również finanse, a co za tym idzie nasza zdolność kredytowa. Z czasem rozwijając się zawodowo, awansując oraz zakładając rodzinę sporo osób zaczyna myśleć nad zmianą. Tu często pojawia się właśnie pytanie: kupno mieszkania czy budowa domu?
Odpowiedzi są przeróżne, tak jak przeróżne są nasze preferencje. O wyborze decydują z jednej strony nasze możliwości finansowe, a z drugiej strony preferencje dotyczące stylu życia. Dla wielu moich klientów ważne jest, by mieszkać jak najbliżej centrum miasta. Mieć w pobliżu żłobek, przedszkole, szkołę. Móc szybko, najlepiej na piechotę dotrzeć do sklepu, apteki, przychodni, urzędu, kościoła. Ta grupa zdecydowanie wybierze mieszkanie. Jeśli natomiast marzy nam się cisza, spokój za ścianą i relaksująca zieleń za oknem – to zdecydowanie przewagę ma tu dom. Co ważne, zanim znajdziemy swoje docelowe miejsce na ziemi często zmieniamy je nawet kilka razy. Z mojego ponad 20 letniego doświadczenia zawodowego wynika, że najczęściej zaczynamy od małego 1-2 pokojowego mieszkania. Rozwijając się zawodowo i/lub rozwijając własną rodzinę często zmieniamy mieszkanie na większe. Kolejny etap to najczęściej dom.
Czy kredytowanie domu i mieszkania wygląda tak samo?
I tak, i nie. Mieszkanie możesz nabyć z rynku wtórnego – już gotowe do zamieszkania lub od dewelopera – w trakcie budowy lub również jak w przypadku rynku wtórnego już oddane do użytku i prawie gotowe do zamieszkania. Dom możesz wybudować sam, kupić z rynku wtórnego lub od dewelopera. Różnice dotyczą głównie dokumentów wymaganych do złożenia wniosku kredytowego. Jeśli to mieszkanie z rynku wtórnego Ci się marzy, ekspert finansowy poprosi Cię o numer księgi wieczystej i oświadczenie dotyczące nabywanej nieruchomości (niektóre banki będą wymagały umowy przedwstępnej). Jeśli zdarzy się, że brak jest księgi wieczystej należy dołączyć zaświadczenie ze spółdzielni mieszkaniowej, z którego będzie wynikać: komu przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, jaka jest jego powierzchnia użytkowa, informacja o braku księgi wieczystej i braku przeszkód do jej założenia oraz numer księgi macierzystej.
Jak wygląda kredytowanie przy rynku pierwotnym?
O wymaganych dokumentach dotyczących inwestycji decyduje głównie stopień zaawansowania budowy. Jeśli budowa trwa i nie jest jeszcze oddana do użytkowania będą Ci potrzebne następujące dokumenty:
- Umowa rezerwacyjna z prospektem informacyjnym i projektem umowy deweloperskiej lubumowa deweloperska z prospektem informacyjnym
- Pozwolenie na budowę
- Wypis z rejestru gruntów nie starszy niż 3 m-ce
- Mapka ewidencyjna nie starsza niż 3 m-ce
- Pełnomocnictwo dla osoby podpisującej umowę ze strony dewelopera (jeśli konieczne)
- Promesa banku (jeśli w księdze wieczystej wpisana jest hipoteka)
A co, gdy deweloper oddał już blok do użytkowania? Cóż, wtedy zakup wygląda tak jak na rynku wtórnym. Z tą różnicą, iż płatność do dewelopera następuje zgodnie z zapisami umowy przedwstępnej – przed lub po podpisaniu aktu notarialnego przenoszącego własność lokalu.
A zatem, kupując dom na rynku wtórnym i chcąc go sfinansować ze środków pochodzących z kredytu hipotecznego koniecznie zgromadź następujące dokumenty:
- Umowę przedwstępną lub oświadczenie (w zależności od banku)
- Numer księgi wieczystej
- Mapkę ewidencyjną nie starszą niż 3 miesiące
- Wypis z rejestru gruntów nie starszy niż 3 miesiące
- Wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
- Kosztorys (jeśli chcesz sfinansować również remont).
A jeśli chcesz wybudować dom będziesz potrzebować:
- Pozwolenia na budowę
- Kosztorysu w elementach scalonych
- Projektu domu
- Dziennika budowy
- Mapki ewidencyjnej nie starszej niż 3 miesiące
- Wypisu z rejestru gruntów nie starszego niż 3 miesiące
Wiesz już jakie dokumenty są potrzebne do sfinalizowania zakupu czy budowy domu lub mieszkania. Oczywiście mowa tu wyłącznie o dokumentach dotyczących przedmiotu kredytowania. A jak wygląda kwestia zdolności kredytowej i spłaty kredytu?
Cóż, zdolność kredytowa jest zdecydowanie większa przy zakupie gotowej nieruchomości. Uruchomienie kredytu następuje po przedłużeniu aktu notarialnego kupna sprzedaży i bank nie dolicza już do przeliczenia możliwości finansowych podwyższonej marży do czasu wpisu hipoteki. Przy zakupie gotowej nieruchomości od razu również następuje spłata pełnej raty kapitałowo – odsetkowej. Zupełnie inaczej niż przy budowie – tu na początek spłacane są wyłącznie odsetki od uruchomionej transzy. Pełna rata zostaje naliczona po uruchomieniu całego kredytu lub w przypadku niektórych banków dopiero po oddaniu do użytkowania kredytowanej nieruchomości.
A zatem wybór pomiędzy domem i mieszkaniem to z jednej strony wybór pomiędzy komfortem życia i naszymi preferencjami co do stylu życia, a z drugiej pomiędzy naszymi możliwościami finansowymi i wymogami banków co do naszych możliwości kredytowych. Jedno jest pewne – zarówno dom jak i mieszkanie można w trakcie trwania kredytu zamienić na inne, większe lub mniejsze. Ważne jest również, że są osoby, które chętnie i bezpłatnie nam w tym pomogą.